Λίστες: να το κάνω ή να μην το κάνω; Ιδού η απορία!

http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=152855

Λίστες: να το κάνω ή να μην το κάνω; Ιδού η απορία!

Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Με τη νέα χρονιά εμφανίζονται και οι λίστες του καθενός από εμάς με τα διάφορα «θα»...: ό,τι επιθυμούμε, ελπίζουμε μπορούμε ή απλώς θα θέλαμε να κάνουμε τον καινούργιο χρόνο. Πολλά από αυτά που υπάρχουν στη φετινή λίστα μεταφέρθηκαν σε αυτή από την περσινή λίστα, και πιθανότατα θα εμφανιστούν και στη λίστα που θα κάνουμε του χρόνου.
Ιδιαίτερα σήμερα, που ζούμε σε έναν high-tech κόσμο, «καλωδιωμένο», γρήγορο, και σύνθετο, οι ρόλοι των ανθρώπων είναι πολλαπλοί και χρειάζεται μαεστρία για να ανταπεξέλθει κανείς με επιτυχία σε όλους.
Ακόμα περισσότερο και από τα ρούχα και αξεσουάρ που βρίσκονται στη ντουλάπα μας, η λίστα με τις υποσχέσεις στον εαυτό μας για τη νέα χρονιά αποτελεί ένα είδος ημερολογίου. Πρόκειται για μια αυθεντική, χωρίς «editing», σχεδόν κινηματογραφική στιγμή που συλλαμβάνει τις επιθυμίες, τα άγχη, τα πάθη, τους φόβους μας.
Οι λίστες αποτελούν έναν τρόπο για να ελέγξουμε το χάος που αισθανόμαστε να μας περικυκλώνει, για να βάλουμε τάξη στη ζωή μας και να αισθανόμαστε ότι έχουμε τον έλεγχο των πραγμάτων.
Οι λίστες αυτές καλύπτουν διάφορες πτυχές της ανθρώπινης ζωής: πράγματα που είναι απαραίτητο να γίνουν, αυτά που επιθυμεί κανείς να κάνει «πριν τα 30, τα 40 ή πριν τα γεράματα», λόγους για να είναι κανείς ευτυχισμένος, πώς να γίνει ο/η τέλειος/α σύντροφος, να βγάλει πολλά χρήματα, να ανταπεξέλθει με οργανωμένο τρόπο στις ανάγκες της οικογένειας, να βρει ποιοτικό χρόνο..., οι επιθυμίες δεν έχουν τελειωμό.

Ότι λάμπει δεν είναι χρυσός
Οι λίστες με αυτά που επιθυμεί κανείς και βάζει στόχο για τη νέα χρονιά υπογραμμίζουν τις ομοιότητες των ανθρώπων, ακόμα και αν οι συγκεκριμένες ανάγκες εμφανίζονται λίγο διαφορετικές. Οι υποσχέσεις μας για τη νέα χρονιά συχνά αποτελούν «καυτό» θέμα συζήτησης στο σπίτι, το γραφείο, την παρέα «θα κόψω το τσιγάρο», «θα αδυνατίσω», «θα πηγαίνω τακτικά γυμναστήριο» και άλλες υποσχέσεις στον εαυτό μας. Κάνοντας τους άλλους κοινωνούς των υποσχέσεων που δίνουμε στον εαυτό μας ελπίζουμε ότι κατά κάποιον τρόπο θα δεσμευτούμε και θα τις τηρήσουμε.
Όμως, το μοίρασμα με άλλους των στόχων και υποσχέσεων για όσα θα κάνουμε τη νέα χρονιά εξυπηρετεί και μια άλλη, βαθύτερη ψυχολογική ανάγκη: την ανακούφιση που έρχεται μέσα από τη σύγκριση με τους άλλους.

Συχνά οι άνθρωποι πέφτουν στην παγίδα να κρίνουν τους άλλους με βάση ένα ή δύο χαρακτηριστικά τους, από τη λαμπερή επιφάνεια που βλέπουν με την πρώτη ματιά, χωρίς να υποψιάζονται ότι κάτω από το γυαλιστερό βερνίκι κρύβεται και σκουριά. Αυτό δε σημαίνει βέβαια ότι οι άλλοι είναι προβληματικοί, απλώς ότι αυτό που φαίνεται είναι λογικό και φυσιολογικό να κρύβει ψεγάδια από κοντά.
Πολλές φορές, ένας άνθρωπος συγκρίνει τον εαυτό του με κάποιον άλλον με τον εξής αρνητικό τρόπο: αντιπαραβάλλει τις δικές του μειονεξίες και αδυναμίες με τα δυνατά σημεία του άλλου, χωρίς βέβαια να λάβει υπόψη αντίστοιχα και τα αρνητικά σημεία του άλλου. Έτσι, εύκονα νιώθει κανείς ότι ο άλλος κατέχει κάποιο μυστικό που του δημιουργεί αυτή τη ζηλευτή λουστραρισμένη επιφάνεια.
Όταν όμως μάθουμε ποιες υποσχέσεις έδωσαν αυτοί οι «άλλοι» στον εαυτό τους για τη νέα χρονιά, συνειδητοποιούμε ότι, τελικά, για να είναι κανείς λειτουργικός ως ενήλικας χρειάζεται προσωπική δουλειά και ότι τίποτα δε δημιουργείται αυτόματα.

Ναρκισισμός και κουλτούρα της κλειδαρότρυπας
Η σύγχρονη τάση για ναρκισισμό, λατρεία και επίδειξη του εαυτού με κάθε τρόπο, αλλά και ανακοίνωση των «ιδιαίτερων» και ιδιωτικών στιγμών του καθένα μέσω blogs και ηλεκτρονικών κοινωνικών δικτύων, όπως το Facebook, υπαγορεύει την ανάγκη όχι μόνο να ανακοινώσουμε πράγματα για τον εαυτό, αλλά να μάθουμε και για τους άλλους.
Μέσα από την «κλειδαρότρυπα» των διάφορων μέσων, με ένα κλικ του «ποντικιού» μαθαίνουμε τα πάντα για το πώς νιώθει ή σκέφτεται κάποιος άλλος. Και αυτή η πράξη όχι μόνο ικανοποιεί την ανθρώπινη περιέργεια, αλλά αποτελεί και μέτρο σύγκρισης με τον εαυτό.
Το γεγονός ότι οι προσωπικές πληροφορίες αναρτώνται χωρίς περικοπές και καταρχήν για ιδιωτική χρήση -άσχετα αν υπάρχει δημόσια πρόσβαση σε αυτές- από μόνο του δημιουργεί μια γαργαλιστική αίσθηση ότι έγινε μια αποκάλυψη ευχάριστη και, κατά κάποιον τρόπο, ίσως χρήσιμη γι' αυτόν που τη διαβάζει.

Αποκωδικοποιώντας τις λίστες υποσχέσεων
Μεγάλο ποσοστό αυτών που γράφουν λίστες με αυτά που θέλουν/πρέπει να κάνουν τη νέα χρονιά περιλαμβάνουν πράγματα τα οποία έχουν ήδη καταφέρει ή κοντεύουν να τα κάνουν, προκειμένου να έχουν τη χαρά να τα σβήσουν από τη λίστα
Ένα άτομο έχει πάθει καταναγκασμό με τις λίστες όταν δε μπορεί να σταματήσει να γράφει το κάθε τι που του περνά από το μυαλό, όταν περνάει τις λίστες από την ατζέντα τσέπης στην ηλεκτρονική, και ξανά τσεκάρει για να δει αν τα περιέλαβε όλα, και στέλνει ηλεκτρονικά μηνύματα υπενθύμισης στον εαυτό του για κάτι που πρέπει να προσθέσει στη λίστα και ξαναοργανώνει τη λίστα για να δείχνει πιο τακτική και οργανωμένη..
Όταν κάποιος γράφει λίστες στο πίσω μέρος ενός φακέλου ή σε ένα χρησιμοποιημένο χαρτί συνήθως σημαίνει ότι είναι άνθρωπος της δράσης και της πράξης που βρίσκεται σε φάση που έχει να διεκπεραιώσει πολλά, οπότε δαμάζει το χάος σημειώνοντας πρόχειρα κάποια πράγματα
Οι άνθρωποι που χρησιμοποιούν διαφορετικό χρώμα μελανιού στις λίστες τους πιθανόν επιτρέπουν σε διαφορετικά κομμάτια της προσωπικότητάς τους ή στο alter ego τους να έρθει στην επιφάνεια και να τους υπαγορεύσει τα θέλω και τα πρέπει τους.

Μια διαφορετική προσέγγιση στις λίστες

Λίστα Κινητοποίησης
Μερικές φορές βοηθάει το να ρωτήσουμε έναν έμπιστο φίλο ή συγγενικό πρόσωπο να κάνει μια λίστα με αυτά που θεωρεί το ίδιο απαραίτητα για εμάς, ώστε να γίνει η λίστα με αυτά που θα κάνουμε τη νέα χρονιά. Ο λόγος για μια τέτοια λίστα υποσχέσεων προς τον εαυτό μας που προέρχονται από τους άλλους είναι γιατί πολλές φορές μπλοκάρουμε, κολλάμε στα ασήμαντα και αδυνατούμε να συλλάβουμε τα σημαντικά, και διότι οι άλλοι βλέπουν πτυχές του εαυτού μας τις οποίες δεν αναγνωρίζουμε απαραιτήτως.

Ψυχολογική Λίστα
Όταν άγχη, ανησυχίες, φόβοι και επίμονες σκέψεις απορροφάν την ενέργειά σας είναι δύσκολο να αισθάνεστε ήρεμοι, χαρούμενοι και να αφήσετε τη φαντασία και τις επιθυμίες σας να έρθουν στην επιφάνεια. Προσπαθήστε να γράψετε μια λίστα με τίτλο «σκέψεις που πρέπει να βγάλω από το μυαλό μου», όπου θα συμπεριλάβετε όλα τα μικρά αρνητικά πραγματάκια που σας απασχολούν, ώστε να αφήσετε χώρο και για θετικά.

Λίστα Σχέσεων
Και βέβαια, είναι σημαντικό να καταρτίσει κανείς τη λίστα για τη σχέση του. Είτε παντρεμένος/η, με σύντροφο, ή μόνος/η, όταν κανείς βρίσκεται στο σταυροδρόμι των δυσκολιών της προσωπικής του σχέσης μπορεί να συντάξει μια λίστα με τα θετικά και αρνητικά του τωρινού συντρόφου του (ή του προηγούμενου συντρόφου τον οποίο σκέφτεται ακόμα) ή τι θα επιθυμούσε σε ένα νέο σύντροφο. Μια τέτοια λίστα μπορεί να λειτουργήσει καταλυτικά για να βοηθήσει (είτε προς την κατεύθυνση της συμφιλίωσης είτε του χωρισμού, ό,τι είναι υγιές στην κάθε περίπτωση) το άτομο να ξαναπάρει τη ζωή του στα χέρια του.

Μην Ξεχνάτε!
Όταν τελειώσει η λίστα με αυτά που θέλουμε να κάνουμε, έχει τελειώσει και η ζωή!

Από το Λύκειο στο Πανεπιστήμιο: Κάθε αρχή και δύσκολη!

Από το Λύκειο στο Πανεπιστήμιο: Κάθε αρχή και δύσκολη!
http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=47075
7/9/2008


Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Η πρώτη χρονιά στο πανεπιστήμιο! Κατ' αρχήν είναι η απόδειξη της σκληρής δουλειάς της προηγούμενης σχολικής χρονιάς και η υπόσχεση της μάθησης και, αργότερα, της επαγγελματικής αποκατάστασης. Ή τουλάχιστον, αυτά είναι τα πρώτα πράγματα που έρχονται στο μυαλό όταν συζητιέται το θέμα της έναρξης της φοιτητικής ζωής. Αυτή η κάπως στερεότυπη άποψη, όμως, αφήνει απ' έξω ορισμένα άλλα ζητήματα ζωτικής σημασίας, τις κοινωνικο-συναισθηματικές αλλαγές που συνεπάγεται η μετάβαση από το Λύκειο στο πανεπιστήμιο.
Είτε πρόκειται για ελληνικό πανεπιστήμιο είτε για πανεπιστήμιο του εξωτερικού, ο/η νεοφώτιστος/η φοιτητής/τρια καλείται να συμμετέχει, εκών-άκων, σε αλλαγές σε σημαντικούς τομείς της ζωής του.
To ξεκίνημα στο πανεπιστήμιο προσφέρει ένα καινούργιο κοινωνικό πλαίσιο, όπου θα έχει την ευκαιρία να ωριμάσει σε τομείς της ζωής για τους οποίους προετοιμάζονταν από πολύ νωρίς. Σε αυτή τη φάση της ζωής του, ο φοιτητής θα έχει την ευκαιρία να γνωρίσει ένα ευρύτερο φάσμα απόψεων, συναισθηματικών και κοινωνικών καταστάσεων και να δοκιμάσει έναν νέο τρόπο ζωής.
Το πανεπιστήμιο είναι ο χώρος όπου κανείς δημιουργεί νέες φιλίες και καταλαβαίνει καλύτερα αυτές που ήδη έχει. Κάποιοι φοιτητές παραμένουν στην πόλη τους ενώ άλλοι μετακομίζουν πιο μακριά και δημιουργούν καινούργιους κοινωνικούς κύκλους.
Ατομα με διαφορετικές εμπειρίες και βιώματα, από διαφορετικά κοινωνικο-οικονομικά στρώματα και κουλτούρες συγχρωτίζονται και έχουν να προσφέρουν πολλά ο ένας στον άλλο. Μέσα από αυτές τις φιλίες κανείς βρίσκει υποστήριξη, σιγουριά κι ευχαρίστηση.
Η φοίτηση στο πανεπιστήμιο ανοίγει νέους ορίζοντες και προσφέρει συναρπαστικά ερεθίσματα. Ιδέες, απόψεις, θέσεις κι αντιθέσεις, λόγος και αντίλογος, διάλογος, γνώμες και δεδομένα βρίσκονται σε καταπληκτική αφθονία και συνθετότητα.
Ο φοιτητής θα γνωρίσει νέους συνδυασμούς συναισθημάτων και κοινωνικών σχέσεων και θα ανακαλύψει τον εαυτό του στις διάφορες εκφάνσεις της ανθρώπινης υπόστασής του.
Αλλά και στα μαθήματα, θα βρεθεί μπροστά σε μια πραγματικότητα διαφορετική από την εμπειρία που είχε στο σχολείο. Πρώτα απ' όλα, η δυνατότητα επιλογής μαθημάτων προσφέρει μοναδικές ευκαιρίες γνωσιακής εξερεύνησης. Αλλά και τα υποχρεωτικά μαθήματα χαρακτηρίζονται από βάθος και πλάτος εννοιών και δεδομένων, απαιτώντας ενεργή συμμετοχή στην προσέγγιση και κατανόησή τους.

Κάθε αρχή και δύσκολη
Αυτά ακριβώς τα πράγματα που κάνουν την πανεπιστημιακή εμπειρία του πρώτου έτους συναρπαστική είναι τα ίδια που μπορεί να δημιουργήσουν κάποια μικροπροβλήματα και δυσκολίες προσαρμογής στη νέα φοιτητική ζωή.
Η εδραίωση της αυτονομίας από τους γονείς καθώς και η ταυτόχρονη προσαρμογή σε νέες ελευθερίες δημιουργούν μια κατάσταση που απαιτεί προσπάθεια εξισορρόπησης. Και επειδή οι γονείς εξακολουθούν να βλέπουν τον φοιτητή παιδάκι, από τη μεριά του νέου ατόμου υπάρχει μια έντονη τάση για ψυχοσυναισθηματική αυτονόμηση που μπορεί να εκδηλωθεί ως διαμάχη και να οδηγήσει σε στρες.
Ετσι, άλλοι φοιτητές επιλέγουν να ρίξουν μαύρη πέτρα πίσω τους -μιλώντας ψυχολογικά- και να αφήσουν τους γονείς τους έξω από τις λεπτομέρειες της νέας τους ζωής, ενώ άλλοι κρατούν τα κανάλια της επικοινωνίας ανοιχτά και κουβεντιάζουν με τους γονείς τους όχι μόνο για τα μικροπράγματα της καθημερινότητάς τους αλλά και για το πως αισθάνονται και το πως προσαρμόζονται σταδιακά στη νέα τους πραγματικότητα.
Οι περισσότεροι φοιτητές δοκιμάζουν ένα σοκ, διαφορετικής έντασης, στην κουλτούρα της πανεπιστημιακής ζωής. Ξαφνικά βρίσκονται μακριά από την οικογένεια τους και καλούνται να αυτονομηθούν, να πάρουν αποφάσεις για τη ζωή τους, όχι μόνο για σημαντικά θέματα αλλά και για καθημερινά μικροπράγματα που δεν είχαν αντιμετωπίσει προηγουμένως, όπως το τι φαγητό θα φάνε, που και πως θα πλύνουν τα ρούχα τους και άλλα παρόμοια. Αλλά και η αξιοποίηση των χρημάτων και του χρόνου τους είναι δύσκολη δουλειά που, χωρίς προηγούμενη εμπειρία, απαιτεί προσπάθεια.
Από κοινωνική άποψη, οι φοιτητές που σπουδάζουν μακριά από το σπίτι τους ξαφνικά χάνουν την άμεση πρόσβαση στο δίκτυο κοινωνικής τους υποστήριξης και βρίσκονται αντιμέτωποι με την πραγματικότητα της κοινωνικοποίησής τους σε ένα νέο πλαίσιο και με νέους όρους παιχνιδιού. Η αίσθηση του ότι κανείς πρέπει να αρχίσει από το μηδέν μπορεί να προκαλέσει έντονο άγχος.
Το ίδιο ισχύει και για τα μαθήματα, μια που πολλοί φοιτητές που ήταν άριστοι στο Λύκειο ξαφνικά βλέπουν ότι τα πανεπιστημιακά μαθήματα είναι δυσκολότερα και πιο απαιτητικά. Ο αντίκτυπος αυτού δεν είναι μόνο σε χαμηλότερους βαθμούς αλλά και στην αυτοπεποίθηση του φοιτητή.
Πως διορθώνεται κάτι τέτοιο; Μαθαίνοντας έναν νέο τρόπο μελέτης και υιοθετώντας μια στάση ενεργητικού διαβάσματος και συμμετοχής στα μαθήματα.

Για μια καλή αρχή:

• Κάνε γνωριμίες, μια και οι συμφοιτητές σου θα είναι λίγο στρεσαρισμένοι
• Κάνε φίλους
• Μίλα τουλάχιστον σε έναν συμφοιτητή σου σε κάθε μάθημα
• Να είσαι ο εαυτός σου
• Να θυμάσαι ότι είναι φυσικό να νιώθεις λίγο άγχος
• Να είσαι υπομονετικός, η προσαρμογή σε νέο περιβάλλον χρειάζεται χρόνο
• Αν δεν ξέρεις κάτι, ρώτησε
• Ζήτησε βοήθεια όταν χρειάζεσαι
• Πήγαινε στα μαθήματα
• Αρχισε να γνωρίζεις τους καθηγητές σου
• Κράτα σημειώσεις και διάβαζε από την αρχή και μην περιμένεις την περίοδο των εξετάσεων
• Αξιοποίησε το χρόνο σου (διασκέδαση, διάβασμα, ύπνο)
• Χρησιμοποίησε τους πανεπιστημιακούς χώρους (πχ, βιβλιοθήκη)
• Αν υπάρχουν διαφωνίες με τους συγκατοίκους σου συζήτησέ τες ανοιχτά και προσπάθησε να βρεις άμεσες λύσεις
  

Κάθε αρχή και δύσκολη: Στο σχολείο χωρίς προβλήματα

Κάθε αρχή και δύσκολη: Στο σχολείο χωρίς προβλήματα
http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=33632
7/9/2008


Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D., Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Η αρχή της σχολικής χρονιάς είναι μια έντονη περίοδος στη ζωή κάθε οικογένειας και, κυρίως στην περίπτωση που το παιδί πηγαίνει πρώτη φορά στο σχολείο. Αλλωστε, το σχολείο αποτελεί μια περίοδο ορόσημο, που οριοθετεί το πέρασμα από τη νηπιακή στην παιδική ηλικία. Όπως κάθε μεταβατική φάση, ενέχει συναισθηματικές δυσκολίες που μπορούν να ξεπεραστούν εύκολα με την καθοδήγηση του γονιού.

Πίσω στο σχολείο... με επτά απλά βήματα
Ο... καημός της επιστροφής στο σχολείο εξακολουθεί να αποτελεί έκπληξη για πολλούς γονείς. Τα παιδιά πηγαίνουν σχολείο κάθε χρόνο και τα μικρότερα, στην εποχή μας, έχουν ήδη την εμπειρία του παιδικού σταθμού ή της φύλαξης έξω από το σπίτι από κάποιο πρόσωπο που δεν είναι ο γονιός τους. Γιατί λοιπόν δεν ξέρουν τι να περιμένουν από το σχολείο; Σκεφτείτε αυτό: η ανάπτυξή τους είναι τόσο γρήγορη, ώστε η περσινή ρουτίνα έχει ήδη ξεχαστεί. Τα παιδιά είτε φοβούνται είτε περιμένουν με λαχτάρα την έναρξη του σχολείου, ανάλογα με το τι θυμούνται από την περασμένη χρονιά ή ανάλογα με το τι έχουν ακούσει από αδέλφια, συγγενείς και φίλους. Πώς είναι να πηγαίνει κανείς στο σχολείο; Σκεφτείτε πώς θα ήταν μια αλλαγή εργασίας για σας. Οι προσδοκίες για το τι πρόκειται να συμβεί και για το τι κατάσταση θα αντιμετωπίσουν είναι τελικά το παν. Έτσι, η βοήθεια του γονιού θα πρέπει, σε μεγάλο βαθμό, να επικεντρωθεί σε αυτό το σημείο.

1. Η σχέση σας με το παιδί σας έχει μεγάλη επιρροή στο πώς αισθάνεται. Επομένως, είναι σημαντικό να αντιληφθεί ότι, κατ΄ αρχάς, δεν έχετε εσείς άγχος. Συχνά, και εντελώς ακούσια, οι γονείς μεταδίδουν την ένταση και την ανησυχία τους στο παιδί, και μάλιστα όχι εκφραστικά, αλλά με τη στάση τους. Αφιερώστε στο παιδί σας χρόνο -αυτό ισχύει και για τους δύο γονείς. Η επιστροφή από τις διακοπές επηρεάζει πολλές εργασίες, αλλά προέχει να δώσετε λίγη παραπάνω προσοχή και χρόνο στο παιδί αυτήν ακριβώς τη χρονική στιγμή.Λίγες ημέρες πριν ξεκινήσει το σχολείο, αφήστε κατά μέρος δουλειές και ασχολίες έξω από το σπίτι, και αφιερώστε χρόνο στο παιδί σας. Κάντε μαζί τα ψώνια για το σχολικό του εξοπλισμό και αφήστε το να κάνει τις επιλογές του.

2. Μια νέα αρχή είναι πάντα γεμάτη υποσχέσεις. Αυτή είναι η εποχή που οι γονείς θέτουν όρους και όρια στα παιδιά τους, προγραμματίζουν εξωσχολικές εκδηλώσεις και φτιάχνουν το οικογενειακό τους πρόγραμμα. Μην το παρακάνετε! Επικεντρωθείτε στην έναρξη της χρονιάς και προχωρήστε στα υπόλοιπα κάπως πιο αργά, αφού το παιδί σας βρει το σχολικό του ρυθμό. Διατηρήστε μια ομαλή οικογενειακή ρουτίνα τις πρώτες ημέρες του σχολείου, με τακτές ώρες ύπνου και πρωινού ξυπνήματος.

3. Δείξτε κατανόηση και βεβαιώστε το παιδί σας ότι όλα θα πάνε καλά. Αφήστε το να πάρει μαζί του κάποιο αγαπημένο του μικροαντικείμενο (με τη συμφωνία να μην το βγάλει από την τσάντα του την ώρα του μαθήματος). Ακούστε τις ανησυχίες του και μην τις υποβιβάζετε, είναι εντελώς αληθινές για το παιδί σας.

4. Κουβεντιάστε με το παιδί σας για την πρώτη του ημέρα στο σχολείο και βοηθήστε το να δημιουργήσει θετικές προσδοκίες. Χωρίς να υπερβάλετε, μιλήστε του για τους συμμαθητές του, την καινούρια δασκάλα, τα ωραία πράγματα που θα κάνει και θα μάθει, και μην ξεχάσετε να αναφέρετε την αυλή και το διάλειμμα. Μεταδώστε του τον ενθουσιασμό σας και δώστε του παραδείγματα από ωραίες στιγμές της δικής σας σχολικής ζωής.

5. Δώστε στο παιδί να καταλάβει ότι το σχολείο είναι ένα όμορφο μέρος όπου μαθαίνουμε ένα σωρό πράγματα. Η δουλειά του παιδιού είναι να είναι μαθητής, όπως και η δική σας δουλειά είναι να πηγαίνετε στην εργασία σας.

6. Συχνά το κλάμα είναι αναπόσπαστο μέρος της έναρξης της σχολικής χρονιάς. Ενδέχεται να δείτε μερικά δάκρια τη στιγμή που αφήνετε το παιδί στο σχολείο: χωρίς να τα σχολιάσετε, φιλήστε το καθησυχαστικά, διαβεβαιώστε το για την αγάπη σας και για το ότι θα επιστρέψετε να το πάρετε σύντομα, και μόλις φύγετε θα στεγνώσουν και τα δάκρυα. Σε περίπτωση που το παιδί κλαίει πολύ και φωνάζει, μην παρατείνετε το μαρτύριο και των δυο σας: φύγετε αμέσως. Η στάση του γονιού που κάθεται και προσπαθεί να καλμάρει το παιδί χειροτερεύει την κατάσταση και εντείνει το πρόβλημα. Όσο περίεργο και αν ακούγεται, όταν φεύγει ο γονιός, τα παιδιά ηρεμούν και ευχαριστιούνται το σχολείο.

7. Οι ψυχοσωματικές εκδηλώσεις συμπτωμάτων, όπως πονοκέφαλοι και κοιλόπονοι, σχετίζονται καθαρά με το άγχος και την ένταση που έχει το παιδί την πρώτη ημέρα του σχολείου. Ακούστε τους φόβους του με προσοχή και μην υποβιβάσετε τη σημασία των συμπτωμάτων του. Από την άλλη βέβαια, διατηρήστε μια σταθερή στάση και καθησυχάστε το παιδί σας ότι θα περάσουν και ότι θα πρέπει να πάει στο σχολείο ούτως ή άλλως. Ακούγοντάς το με υπομονή και κατανόηση, αλλά χωρίς να υποχωρήσετε, μπορείτε να το βοηθήσετε και να μετριάσετε τις ανησυχίες του.

Αυτό-αμφισβήτηση και φόβος

Αυτό-αμφισβήτηση και φόβος
http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=149936
1/9/2008


Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος αποτελούν ψυχολογικές μάστιγες της εποχής μας. Τα δυο αυτά συναισθήματα παρεμβαίνουν στη διαδικασία του να επιλέξουμε ή να πραγματοποιήσουμε τους στόχους μας.
Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος εκδηλώνονται με τις μικρές εσωτερικές εκείνες φωνούλες που μας λένε «δεν θα πετύχεις ποτέ, οπότε γιατί να προσπαθήσεις;» ή «ποιος νομίζεις ότι είσαι; Θα αποτύχεις!». Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος είναι τα συναισθήματα που μας κάνουν να ακούμε τι λένε και -ακόμα χειρότερα- να πιστεύουμε αυτές τις φωνές, με αποτέλεσμα να τα παρατάμε πριν καν ξεκινήσουμε.

Η μπλοκαριστική δύναμη της αρνητικής σκέψης
Πολλοί άνθρωποι αισθάνονται αυτό-αμφισβήτηση και φόβο κάποια στιγμή στη ζωή τους και κάνουν κάτι γι' αυτό. Αλλοι πάλι, τελματώνουν ή αισθάνονται σίγουροι για τον εαυτό τους σε έναν τομέα, όπως π.χ. τον επαγγελματικό. Αυτοί οι άνθρωποι φοβούνται να δοκιμάσουν νέα πράγματα, όπως το να γνωρίσουν νέους φίλους ή σύντροφο, να κάνουν ένα μεταπτυχιακό ή να μάθουν νέες στρατηγικές διαχείρισης της ζωής τους. Αισθάνονται «κολλημένοι» και καταδικασμένοι.
Όταν όμως κανείς αισθάνεται αυτό-αμφισβήτηση και φόβο, χάνει τις ευκαιρίες που του παρουσιάζονται: προβλέπει ότι τίποτα καλό δεν πρόκειται να του συμβεί, οπότε δε δοκιμάζει τίποτα καινούργιο και αρνείται να πάρει το παραμικρό ρίσκο. Έτσι όμως υποτιμά καταστάσεις και ανθρώπους που θα μπορούσαν να τον βοηθήσουν να πραγματοποιήσει τους στόχους του. Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος παίρνουν διαφορετικές μορφές και προέρχονται από ποικίλες πηγές, οπότε προέχει να μάθει κανείς να τις αντιμετωπίζει.

Πώς δημιουργείται η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος
Ήδη από πολύ μικρή ηλικία ο άνθρωπος παίρνει μηνύματα για τον εαυτό του και τις ικανότητές του από την οικογένεια και στη συνέχεια από το σχολείο. Μία κατηγορία είναι οι υπερπροστατευτικοί γονείς που δεν επιτρέπουν στο παιδί να ρισκάρει και να ανοίξει τα φτερά του: στέλνουν το μήνυμα «πρόσεχε, θα πέσεις και θα αποτύχεις», το οποίο κάτω από την επιφάνεια κρύβει το μήνυμα «δεν έχεις αρκετές δυνάμεις».
Αλλη κατηγορία είναι οι γονείς που πιστεύουν ότι το παιδί τους δεν είναι αρκετά έξυπνο, γρήγορο, ταλαντούχο ή ικανό και το τονίζουν αυτό με κάθε τρόπο και σε κάθε ευκαιρία, είτε κάνοντας συγκρίσεις είτε προσγειώνοντας το παιδί. Σε άλλες περιπτώσεις, και πάλι άθελά τους, οι γονείς περνάνε στα παιδιά το μήνυμα ότι «ως οικογένεια δεν έχουμε αρκετά χρήματα, ωραίο σπίτι, αυτοκίνητο και ρούχα… άρα είμαστε κατώτεροι από τους άλλους» κάτι το οποίο το παιδί εσωτερικεύει και προχωρά βάσει αυτού.
Αλλοτε πάλι οι γονείς ή το σχολείο έχουν περιορισμένες βλέψεις για την επαγγελματική αποκατάσταση του παιδιού και το στρέφουν σε «σίγουρες» επιλογές: να ακολουθήσει για το καλό του το επάγγελμα του πατέρα ή να μπει στο δημόσιο, ματαιώνοντας τα όνειρά του για άλλη καριέρα. Καθώς το παιδί ενστερνίζεται αυτά τα μηνύματα, «μαθαίνει» κάτι για τον εαυτό του: ότι, σύμφωνα με τη γνώμη και εκτίμηση των άλλων, δεν θα τα καταφέρει.
Κάτω από τέτοιες συνθήκες ο άνθρωπος μαθαίνει να επικεντρώνεται κάθε φορά στο αρνητικό. Όποτε του παρουσιάζεται μια ευκαιρία σκέφτεται τι μπορεί να πάει στραβά, φοβάται ότι δεν του αξίζει και κάνει σενάρια προσπαθώντας να δει από πού θα του έρθει η αποτυχία ή η καταστροφή. Για να αντισταθμίσει τους φόβους του, συχνά ο άνθρωπος παίρνει μια αμυντική στάση και παριστάνει ότι δεν τον ενδιαφέρει η παρούσα κατάσταση, με το σκεπτικό «δεν είμαι τόσο καλός όσο οι άλλοι. Αν προσπαθήσω και δεν τα καταφέρω θα γελοιοποιηθώ, αλλά αν δεν προσπαθήσω, τουλάχιστον δε θα γελοιοποιηθώ». Η λογική αυτή του παραλόγου οδηγεί σε αυτοσαμποτάρισμα και τελμάτωση.

Αυτό-αμφισβήτηση και φόβος στις σχέσεις
Οι σχέσεις είναι ένας σημαντικός τομέας που επηρεάζεται από την αυτό-αμφισβήτηση και το φόβο. Ο άνθρωπος αυτός, όταν του συμβεί κάτι όμορφο, όπως μια νέα σχέση, αντί να επικεντρωθεί στο θετικό αρχίζει και αμφισβητεί το αν του αξίζει αυτή η σχέση και το αν μπορεί να την κρατήσει. Έτσι, μπαίνει σε έναν κυκεώνα αρνητικών σκέψεων του στυλ «ο/η σύντροφός μου θα πρέπει να είχε προηγούμενους συντρόφους ωραιότερους/εξυπνότερους/καλύτερους κοκ από εμένα, οπότε θα με παρατήσει» ή «ποτέ δε συμβαίνουν καλά πράγματα σε μένα» ή «εγώ αποκλείεται να κρατήσω κάτι τόσο όμορφο», ενώ θα ήταν πολύ πιο ρεαλιστικό να σκεφτεί «μου αρέσει πολύ αυτή η σχέση και θέλω να βάλω τα δυνατά μου να την κάνω να πετύχει και να διαρκέσει». Αλλά για να το πει κανείς αυτό μέσα του, πρέπει να έχει μια θετική εσωτερική φωνή και πίστη στον εαυτό του και τις δυνάμεις του.

Θετικές Αλλαγές
Για να αλλάξει κανείς θα πρέπει να ξεκινήσει από τη στάση που έχει απέναντι στον εαυτό του ώστε να αποκτήσει αυτοέλεγχο και αυτοπεποίθηση. Αλλάζοντας την αρνητική σκέψη και καλλιεργώντας την ικανότητα να βλέπει και την άλλη όψη του νομίσματος είναι ένα σημαντικό βήμα.

Δέκα Τεχνικές Αλλαγής

• Κάντε μια λίστα με τους φόβους σας. Μόνο αν παραδεχτείτε ότι υπάρχουν θα βρείτε λύση στα προβλήματά σας.
• Σημειώστε με ποιο τρόποι οι φόβοι σας επηρεάζουν τη ζωή σας
• Σημειώστε τα αρνητικά μηνύματα που σας λέει η εσωτερική σας φωνή
• Αντικαταστήστε το κάθε αρνητικό μήνυμα με ένα θετικό
• Δημιουργήστε ένα υποστηρικτικό δίκτυο φίλων και οικογένειας και ξεκόψτε από τα άτομα που σας δημιουργούν προβλήματα ή φέρνουν αρνητισμό στη ζωή σας
• Διαβάστε βιβλία που θα βοηθήσουν την εξέλιξή σας
• Δεχτείτε το παρελθόν σας και ταξινομήστε το στο χρονοντούλαπο της ιστορίας
• Κάντε μια λίστα με τους στόχους σας και τα βήματα που πρέπει να κάνετε για να τους πετύχετε
• Κάντε ένα βήμα κάθε μέρα. Κάθε φορά που κάνετε κάτι που σας φέρνει πιο κοντά στην πραγμάτωση των στόχων σας θα νιώθετε καλύτερα για τον εαυτό σας.
• Όταν οι φόβοι και η αυτό-αμφισβήτηση επιστρέφουν μην τρομάξετε: χρησιμοποιήστε τις ικανότητες που έχετε μάθει και έχετε πίστη στον εαυτό σας ότι θα τους ξεπεράσετε.

Καταπολεμήστε το στρες μετά τις διακοπές

Καταπολεμήστε το στρες μετά τις διακοπές
http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=33350
17/8/2008


Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D.Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Κλείστε τα μάτια σας μπροστά στη φωτεινή οθόνη του υπολογιστή και φανταστείτε το φωτεινό καλοκαιρινό ουρανό, τη γραμμή του ορίζοντα με τα χρυσοκκόκινα χρώματα το ηλιοβασίλεμα, ένα απαλό αεράκι να χαϊδεύει το πρόσωπό σας... Θυμηθείτε πόσο όμορφα ήταν να ξενυχτάτε και να κοιμάστε μέχρι αργά, να ξυπνάτε και το πρόγραμμα να είναι ανύπαρκτο· κάνατε ό,τι σας ευχαριστούσε και όποτε σας ευχαριστούσε, τρώγατε λουκούλλεια γεύματα, νιώθατε απόλυτα ευτυχισμένοι, ήσαστε σε διακοπές. Πόσο καιρό λείψατε; Μία, δύο ή μήπως τρεις εβδομάδες;
Τώρα όμως, καθώς ανοίγετε τα μάτια σας και αντικρίζετε το χώρο εργασίας σας και όχι το ευχάριστο τοπίο των διακοπών σας, όλα τα ευχάριστα συναισθήματα εξαφανίζονται και, κυριολεκτικά, μέσα σε ένα πρωινό, η ευεργετική επίδραση των διακοπών μοιάζει να έχει εξανεμιστεί. Δεν είστε οι μόνοι! Εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο υποφέρουν από το 'σύνδρομο του στρες μετά τις διακοπές'. Πρόκειται για μια ιδιαίτερη μορφή στρες, που εμφανίζεται ύστερα από μια ιδιαίτερα ευχάριστη και ξεκούραστη (αν όχι σωματικά, πάντως ψυχικά) περίοδο της ζωής μας.
Ο Dr Dov Eden, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ στο Ισραήλ, μελέτησε συστηματικά τα πλεονεκτήματα και το στρες των διακοπών σε εργαζόμενους. Στη διάρκεια της έρευνάς του μέτρησε το επίπεδο του στρες των εργαζομένων πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τις διακοπές τους. Πολλοί από όσους ρωτήθηκαν δήλωσαν ότι τουλάχιστον η μισή από την ευεργετική επίδραση των διακοπών τους εξαφανίστηκε σε τρεις ημέρες και ότι έπειτα από τρεις εβδομάδες ήταν ανύπαρκτη.
Τι ακριβώς είναι το στρες; Πρόκειται για τη φυσική και συναισθηματική αντίδραση του ατόμου σε απαιτητικές καταστάσεις, υποχρεώσεις και αλλαγές. Μετά τις διακοπές πληρούνται και οι τρεις από τις παραπάνω προϋποθέσεις, εφόσον η επιστροφή στη ρουτίνα και στον εργασιακό χώρο αποτελεί αλλαγή, καθώς και απαιτητική κατάσταση, και, φυσικά, υπάρχουν υποχρεώσεις και καθήκοντα, όχι πάντα ευχάριστα, που πρέπει να εκτελεστούν.

Η εργασία θεωρείται βασική πηγή για το στρες, διότι περιλαμβάνει:

• Ανησυχία για έσοδα/χρήματα
• Φόρτο εργασίας
• Διεκπεραίωση πολλών διαφορετικών καθηκόντων σε μικρό χρονικό διάστημα
• Ένταση με συναδέλφους ή προϊσταμένους
• Προθεσμίες
• Σκέψεις (συνήθως αρνητικές)
• Φόβους και ανησυχίες.

Ποια είναι τα συμπτώματα του στρες μετά τις διακοπές;

• Στεναχώρια
• Μελαγχολία
• Εκνευρισμός
• Αγχος
• Κούραση
• Πονοκέφαλοι
• Μυϊκοί πόνοι και πιάσιμο
• Αίσθηση αδυναμίας ανταπόκρισης στις υποχρεώσεις
• Αίσθηση ότι ακόμα και τα μικροπράγματα φαίνονται 'βουνό'.
  

Στρατηγικές αντιμετώπισης του στρες μετά τις διακοπές
1. Επανασυνδεθείτε με φίλους και συγγενείς. Μιλήστε για τις διακοπές σας, ρωτήστε για τις δικές τους και απολαύστε -έστω και μέσω της συζήτησης- την αίσθηση της χαλάρωσης και της ξεκούρασης που είχατε.
2. Πριν ξεκινήσετε για τη δουλειά, θυμηθείτε πόσο όμορφα περάσατε και μάλιστα κάτι συγκεκριμένο, όπως η καταγάλανη ακρογιαλιά που κολυμπούσατε. Προσπαθήστε να ξαναζωντανέψετε τις αναμνήσεις σας.
3.Ξεκινήστε κάτι που από καιρό θέλατε να κάνετε και συνεχώς το αναβάλατε.
4.Σκεφτείτε τις επόμενες διακοπές σας! Θα ηρεμήσετε και θα νιώσετε καλύτερα.

Στρατηγικές αντιμετώπισης του στρες μετά τις διακοπές στο γραφείο
1. Επιστρέψτε στη δουλειά και στις υποχρεώσεις σας σταδιακά. Ξεκινήστε από τα πιο εύκολα, από τα μικροπράγματα: διαβάστε, π.χ., τα ηλεκτρονικά ή άλλα μηνύματα που έχετε, τακτοποιήστε το γραφείο σας κ.λπ.
2.Βάλτε μια αναμνηστική φωτογραφία, ένα κοχύλι ή κάποιο φυτό στο γραφείο σας και, ενώ τα κοιτάζετε, θυμηθείτε κάτι όμορφο.
3. Κάντε καταμερισμό της εργασίας σας, ώστε να μην αισθανθείτε ότι πνίγεστε.
4. Ξεκουραστείτε! Συχνά, το στρες και η μελαγχολία αλλάζουν το μεταβολικό ρυθμό σας μετά τις διακοπές.
5. Ασκηθείτε! Η γυμναστική και η άσκηση αποτελούν ίσως τις καλύτερες μεθόδους για την καταπολέμηση του στρες και της μελαγχολίας.
6. Ζητήστε τη βοήθεια συναδέλφων και φίλων.
7. Κάντε καθημερινά κάτι όμορφο για τον εαυτό σας, μην περιμένετε τις επόμενες διακοπές!

Πιστεύετε στην αυτοβελτίωση;

Πιστεύετε στην αυτοβελτίωση;
http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=138842
4/8/2008


Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Πολλές φορές βλέπουμε παραδείγματα ή ακούμε παράπονα από ανθρώπους γύρω μας που με τη συμπεριφορά ή τα λόγια τους δηλώνουν ότι κάτι τους φταίει, κάτι δεν τους ικανοποιεί στη ζωή τους, περιγράφουν μια γενική και αόριστη δυσαρέσκεια, μια σκιά στη ζωή τους. Ποιοι είναι αυτοί οι άνθρωποι;
Τις πιο πολλές φορές πρόκειται για άτομα έξυπνα, φιλόδοξα, εργατικά, που έχουν θέσει υψηλούς στόχους στη ζωή τους, πιθανόν έχουν πετύχει και πολλούς από αυτούς. Πρόκειται για άτομα που έχουν μια καλή καριέρα ή βρίσκονται στο στάδιο της δημιουργίας της, έχουν καλές σχέσεις με τους γύρω τους, πιθανόν έχουν δημιουργήσει οικογένεια και, με δυο λόγια, έχουν όλα όσα θεωρούνται εχέγγυα της επιτυχίας. Και όμως, αυτοί οι άνθρωποι παραπονιούνται ότι κάτι τους φταίει.

Το γενικό και αόριστο δυσάρεστο συναίσθημα
Υπάρχει ένα παράπονο για ένα γενικό και αόριστο δυσάρεστο συναίσθημα, που πολλές φορές περιγράφεται ως εσωτερική γκρίνια: το άτομο «τρώγεται με τα ρούχα του», είναι δυσαρεστημένο με τον εαυτό του, έχει μια εσωτερική αίσθηση έλλειψης. Επίσης, υπάρχει αίσθηση του ανικανοποίητου, σαν να μη του φτάνουν τα όσα έχει ή τα όσα έχει επιτύχει και θέλει να κυνηγήσει το παραπάνω. Το άτομο αυτό μπορεί να βιώνει συναισθήματα χαράς, όμως δηλώνει ότι πρόκειται για πλαστή ή κούφια χαρά της στιγμής, που δεν έχει βάθος και εξατμίζεται γρήγορα. Το άτομο αυτό συχνά ψάχνει να βρει νόημα στη ζωή του, να αναπληρώσει το εσωτερικό του κενό με κάποιου είδους δημιουργία.

Γιατί οι άνθρωποι παραπονιούνται γενικά και αόριστα;
Συχνά ένας άνθρωπος παραπονιέται γενικά και αόριστα όχι επειδή κάτι πάει πραγματικά στραβά ή έχει μια μεγάλη δυσκολία στη ζωή του (σε αυτές τις περιπτώσεις τα παράπονά του θα είχαν αντικειμενικό λόγο ύπαρξης), αλλά το άτομο έχει μια υποκειμενική αίσθηση τελμάτωσης. Αυτή η αίσθηση δε σχετίζεται με συγκεκριμένα επιτεύγματα ή επιτυχίες που μπορεί να έχει αυτός ο άνθρωπος, αφού και άνθρωποι επιτυχημένοι με αντικειμενικά κριτήρια μπορεί να αισθάνονται έτσι δυσάρεστα.
Με ψυχολογικούς όρους, όταν ένα άτομο καλύψει τις βασικές του, σύμφωνα με την ιεράρχηση των αναγκών κατά Maslow, δηλαδή την ανάγκη για φαγητό, για καταφύγιο και ασφάλεια, τότε του γεννιέται η επιθυμία να καλύψει και άλλες ανάγκες, οι οποίες βρίσκονται υψηλότερα στην πυραμίδα.
Έτσι, αυτή η αρνητική αίσθηση που έχει ο άνθρωπος μπορεί να μετασχηματιστεί σε κάτι θετικό, στο αίτημα για αυτοβελτίωση. Με τον όρο αυτό δεν εννοούμε ότι κάποιος έχει μειονεκτήματα τα οποία θα πρέπει να διορθώσει, αλλά, κυρίως, ότι θέλει να ανελιχθεί σε ένα υψηλότερο επίπεδο.

Τι μπορεί να κάνει κανείς για την αυτοβελτίωσή του;
Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να πετύχει κανείς την αυτοβελτίωσή του και να αισθανθεί καλύτερα, πληρέστερος και πιο ικανοποιημένος με τον εαυτό του και τη ζωή του. Η ανεύρεση νέων χόμπι, ενδιαφερόντων και απασχολήσεων είναι ένα καλό ξεκίνημα στο να βγει κανείς από την προσωπική του τελμάτωση και να επεκτείνει τους ορίζοντές του.
Η διεύρυνση του κοινωνικού του κύκλου, ιδίως με άτομα που έχουν ενδιαφέροντα και περιεχόμενο είναι επίσης ένας άλλος τρόπος εσωτερικής τόνωσης του ατόμου. Το διάβασμα και οι ωραίες συζητήσεις είναι επίσης ένας άλλος τρόπος τον οποίο πολλοί επιλέγουν για την εσωτερική τους αυτοβελτίωση.
Για κάποια άτομα η παρακολούθηση ενός προγράμματος σπουδών (το οποίο δεν τους είναι απαραίτητο επαγγελματικά, αλλά το κάνουν για το κέφι τους) είναι ένας ακόμα δρόμος για την αυτοβελτίωση. Η βαθύτερη γνωριμία με τον εαυτό είναι επίσης ένας σταθερός τρόπος αυτοβελτίωσης, που προέρχεται από το ίδιο το άτομο και δε βασίζεται σε εξωτερικούς παράγοντες.
Τα σεμινάρια αυτοβελτίωσης και αυτογνωσίας καθώς και η ψυχοθεραπεία αποτελούν το βασικό δρόμο προς αυτή την κατεύθυνση. Τέλος, η νοηματοδότηση της ζωής, η εύρεση κάποιου νοήματος καθώς και η συνειδητή βίωση της κάθε στιγμής, (όταν κάποιος κάνει κάτι και στρέφει την προσοχή του σε αυτό και το απολαμβάνει, αντί να το κάνει μηχανικά σκεπτόμενος άλλα πράγματα) είναι τρόποι που οδηγούν στην αυτοβελτίωση και την προσωπική αρμονία.

Αποφεύγοντας ... τον χωρισμό

Αποφεύγοντας ... τον χωρισμό
http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=149837
28/7/2008


Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Για πολλούς ανθρώπους που η σχέση τους πήρε την κάτω βόλτα και έπαψαν να είναι ευτυχισμένοι, αντιλαμβάνονται τον επικείμενο χωρισμό. Ακόμα και όταν διαμαρτυρηθούν ότι δεν τον περίμεναν, στην πραγματικότητα τα σημάδια του χωρισμού ήταν εκεί, απλώς δεν τους έδωσαν την πρέπουσα προσοχή ή αποφάσισαν να εθελοτυφλήσουν.
Για πολύ κόσμο η αίσθηση που έχουν σε μια σχέση που δεν πάει καλά περιγράφεται ως εξής: «είναι σαν να βρίσκομαι σε ένα αυτοκίνητο που τρέχει με ιλιγγιώδη ταχύτητα και ξαφνικά βλέπω μπροστά μου έναν τσιμεντένιο τοίχο».
Αν όμως κανείς προσέχει τα σημάδια γύρω του και κάνει τις αναγκαίες αλλαγές, το αυτοκίνητο μπορεί να σταματήσει χωρίς να συντριβεί στον τοίχο. Αυτό ακριβώς συμβαίνει και όταν κανείς αντιλαμβάνεται έναν επικείμενο χωρισμό: αν κάνει τις απαιτούμενες αλλαγές είναι πολύ πιθανό ότι ο χωρισμός δεν θα έρθει.

Πρώτο Βήμα - Αναζωπυρώστε τον Έρωτα
Ένας από τους βασικούς λόγους χωρισμού είναι ότι η σχέση έχει τελματώσει. Παρόλο που δεν είναι δυνατό να ξαναγίνει μια σχέση όπως ήταν στην αρχή (αφού ρεαλιστικά δεν είναι στην αρχή!) θα πρέπει να βρει το ζευγάρι τρόπους να αναζωπυρώσει τον έρωτα. Έτσι, καταρχήν είναι σημαντικό να έχουν τα μέλη του ζευγαριού ρεαλιστικές προσδοκίες από τη σχέση και τον/τη σύντροφο. Στην αρχή της σχέσης το άτομο είναι διατεθειμένο να συγχωρήσει τα λάθη του άλλου, ενώ όσο περνάει ο καιρός γίνεται όλο και πιο ανυποχώρητο, κάτι που αναπόφευκτα οδηγεί σε ένταση και καυγάδες.
Ακόμα, είναι απαραίτητο να υπάρχουν «μαγικές» στιγμές που συδαυλίζουν τη σπίθα του έρωτα. Ο ποιοτικός χρόνος είναι απαραίτητος σε κάθε ζευγάρι: οι διακοπές μαζί, έστω και για ένα σαββατοκύριακο (χωρίς παιδιά, παππούδες, γιαγιάδες ή φίλους για αντιπερισπασμό και συμμαχία), ένα δείπνο ή ποτό τετ-α-τετ είναι απλά και πρακτικά πράγματα που μπορεί να κάνει κάθε ζευγάρι. Ωστόσο, πολλοί χρησιμοποιούν αυτό το χρόνο για να γκρινιάξουν, να κατακρίνουν τον άλλον ή να οργανώσουν πρακτικά ζητήματα, κάτι που σαμποτάρει το ρομαντικό χαρακτήρα της «άσκησης» αυτής.
Η σεξουαλική ζωή στην αρχή μιας σχέσης είναι έντονη, παθιασμένη και πηγή απόλαυσης. Όταν αυτό σβήνει δε φταίει αποκλειστικά η ρουτίνα, αλλά και οι πεποιθήσεις και η στάση ζωής του ζευγαριού: όταν οι πονοκέφαλοι και το «δε βαριέσαι» ή τα συσσωρευμένα παράπονα εισέρχονται στην κρεβατοκάμαρα, τότε η ποιότητα και η ποσότητα της σεξουαλικής ζωής παίρνει την κατιούσα. Το να δοκιμάσει το ζευγάρι κάτι νέο, να εκφράσει τις επιθυμίες του και να ξεκινήσει με διάθεση να ευχαριστήσει ο ένας τον άλλον και βέβαια καθένας τον εαυτό του είναι το καλύτερο αντίδοτο στη σεξουαλική τελμάτωση.

Δεύτερο Βήμα - Λύστε τα προβλήματα
Πολύ συχνά τα μέλη του ζευγαριού γνωρίζουν επακριβώς ποιο είναι το πρόβλημα της σχέσης τους, ωστόσο αδρανούν και δε κάνουν τίποτα για να το λύσουν! Παρόλο που η λύση δεν είναι πάντα εύκολη ή γρήγορη, όταν κανείς αφοσιωθεί στο να επιλύσει το πρόβλημα είναι πολύ πιθανό ότι θα σώσει και τη σχέση του.
Αν δεν είναι ξεκάθαρα τα προβλήματα, χρειάζεται να συζητήσει το ζευγάρι, πράγμα που σημαίνει καλοπροαίρετη κουβέντα και όχι αλληλοκατηγορίες και έκφραση θυμού. Όταν ξεκαθαρίσει ποιο είναι το πρόβλημα, καλό είναι να επωμιστούν και οι δυο τις ευθύνες για την ύπαρξη αλλά και την επίλυσή του -αφού σπάνια είναι θέμα μόνο του ενός μέλους του ζευγαριού-.

Τρίτο Βήμα - Δείξτε ότι αναγνωρίζετε την προσφορά του/της συντρόφου σας
Για πολλά ζευγάρια η λέξη «ευχαριστώ» έχει σβήσει από το λεξιλόγιό τους. Είτε από συνήθεια, είτε από κακή διάθεση, είτε επειδή θεωρούν το άλλο άτομο και την προσφορά του δεδομένη, ξεχνούν να του πουν ένα ευχαριστώ. Αυτή η λεξούλα όμως λέει πολλά σχετικά με το πώς νιώθετε για τον/τη σύντροφό σας και πώς του/της το επικοινωνείτε.
Οι άνθρωποι συχνά θεωρούν τους δικούς τους δεδομένους και δεν τους λένε συχνά μια καλή κουβέντα για τα απλά και τα καθημερινά, παρά μόνο εστιάζουν την προσοχή τους στο τι έκανε ο άλλος στραβά. Το αποτέλεσμα είναι ότι ο/σύντροφος που δέχεται διαρκώς την αρνητική κριτική και όχι τον έπαινο ή την καλή κουβέντα να αισθανθεί ένα κενό και εύκολα να στραφεί σε κάποιο άλλο πρόσωπο, έξω από τη σχέση του που θα του καλύψει αυτή την ανάγκη επιβεβαίωσης και αναγνώρισης.

Ο Δεκάλογος της Πρόληψης του Χωρισμού
1. Ξεθάψτε τις προκλήσεις ή προβλήματα που υπάρχουν στη σχέση και αντιμετωπίστέ τα. Η ζήλια, το φλερτ με άλλα άτομα, η έλλειψη επικοινωνίας ή κοινών ενδιαφερόντων είναι μερικά συχνά προβλήματα. Αν δεν τα αντιμετωπίσετε, θα συνεχίσουν να σας ταλαιπωρούν.
2. Επικοινωνήστε τις προσδοκίες σας: το κάθε μέλος θα πρέπει να δηλώσει τι περιμένει από τη σχέση και να είναι προετοιμασμένο για το ότι θα υπάρχουν διαφορές.
3. Αντιμετωπίστε φόβους από το παρελθόν όταν έρχονται στην επιφάνεια. Φόβοι από παλιές τραυματικές εμπειρίες, σχετικά με την εμφάνιση, κοκ θα πρέπει να αντιμετωπιστούν. Ρωτήστε τον εαυτό σας αν οι φόβοι σας είναι πραγματικοί ή δημιουργείτε ιστορίες με το μυαλό σας για να βασανίζετε τον εαυτό σας.
4. Μάθετε να επικοινωνήστε αποτελεσματικά. Δηλώστε τις ανάγκες σας και ακούστε αυτές του συντρόφου σας.
5. Μάθετε να κατανοείτε, να εκτιμάτε και να δείχνετε αναγνώριση στον/στη σύντροφό σας.
6. Μην βάζετε τον άλλο στο εδώλιο του κατηγορουμένου κάθε φορά που έχετε παράπονα ή θέλετε να εκφράσετε τις επιθυμίες ή τις ανάγκες σας.
7. Μάθετε να λέτε στον/τη σύντροφό σας ότι τον/την αγαπάτε και δείξτε το όχι μόνο με λόγια αλλά και με έργα.
8. Μην παραμελείτε τον εαυτό σας, ούτε στην εμφάνιση ούτε στην ψυχή.
9. Μην προσπαθείτε να λύσετε τα προβλήματά σας όταν είστε θυμωμένοι.
10. Αφιερώστε χρόνο για τους δυο σας, αν όχι μια φορά την εβδομάδα, τουλάχιστον μια φορά το μήνα. Θα πρέπει να είναι ποιοτικός χρόνος και όχι ευκαιρία για να λύσετε πρακτικά ζητήματα.